Janek Koza – Kunstenaar, gespecialiseerd in sociaal-politieke cartoons, strips en animatie.
Al meer dan 15 jaar tekent hij voor Polityka, het grootste politieke weekblad van Polen. Als illustrator werkt hij samen met tal van tijdschriften en kranten. Zijn strips zijn verschenen in Polen, het Verenigd Koninkrijk, Tsjechië, Letland en Hongarije. Daarnaast maakt hij animatiefilms en heeft hij talloze muziekvideo’s op zijn naam staan.
“De bekendheid van de kunstenaar is voor een groot deel te danken aan zijn gevoel voor humor, dat scherp is afgestemd op het absurde, en aan zijn vermogen om onze werkelijkheid aandachtig te observeren en van commentaar te voorzien. Dit alles brengt hij tot uitdrukking in een karakteristieke, onmiddellijk herkenbare tekenstijl.
Koza’s tekeningen zijn soms bijtend, ogenschijnlijk slordig en mooi in hun lelijkheid. Ze sluiten uitzonderlijk goed aan bij de materie die ze verbeelden. Hetzelfde geldt voor de bijbehorende teksten, opgebouwd uit ongelijkmatige regels met enigszins wiebelige, hier en daar zelfs ‘verbeterde’ hoofdletters. Deze tekeningen proberen niet te behagen. Waarom zouden ze ook? De personages zijn net als de lijnen waarmee ze worden weergegeven: soms scheef, onafgewerkt, soms aangezet, maar ondanks hun minimalisme buitengewoon trefzeker in hun samenvatting van de essentie. Twee onopvallende boogjes vormen de borsten van een buurvrouw; een andere kromming wijst op de buik van een zwaarlijvige man die over zijn broekriem puilt; een stuk of twaalf stippen suggereren de kale schedel van een in trainingspak geklede straatjongen; en een zwarte krabbel verandert in een wolk uitlaatgassen die uit een uitlaatpijp opstijgt. Zelfs de kaders van deze satirische tekeningen zijn soms schaamteloos scheef. Je kunt dit opvatten als een knipoog van de maker: ‘Neem ze niet zo serieus!’ Of misschien is het een bewust stijlmiddel dat het effect van een soort journalistieke momentopname moet oproepen. Hier een scène die ergens is opgevangen, daar een tafereel dat ergens is gadegeslagen. En zelfs als dat niet zo is, als Janek Koza alles van begin tot eind zelf heeft bedacht, blijkt het toch pijnlijk waarheidsgetrouw – en tegelijkertijd grappig.”
– Anita Wincencjusz-Patyna, tekst uit de tentoonstellingscatalogus
